Jeśli miałbyś/miałabyś wybrać jeden składnik diety, który chroni Cię przed nowotworami, wzmacnia serce, odmładza skórę i poprawia pracę komórek – byłby to właśnie likopen. Ten niezwykły związek roślinny należy do grupy karotenoidów, naturalnych barwników roślinnych, odpowiedzialnych za intensywnie czerwony kolor pomidorów, arbuza czy czerwonego grejpfruta. Ale jego znaczenie daleko wykracza poza estetykę – likopen to prawdziwa tarcza ochronna dla Twojego zdrowia.
W świecie pełnym zanieczyszczeń, stresu, toksyn i przetworzonej żywności nasze komórki codziennie są atakowane przez wolne rodniki – agresywne cząsteczki tlenowe, które uszkadzają DNA, białka i błony komórkowe. To właśnie stres oksydacyjny, który powodują, jest dziś uważany za kluczowy czynnik powstawania większości chorób cywilizacyjnych – od miażdżycy, przez raka, po przedwczesne starzenie się.
Tutaj z pomocą przychodzi likopen – jeden z najsilniejszych przeciwutleniaczy spośród wszystkich znanych karotenoidów. W badaniach okazało się, że działa aż 10 razy silniej niż witamina E (słynna „witamina młodości”) i dwukrotnie silniej niż beta-karoten.
Co dokładnie robi likopen w naszym organizmie?
Neutralizuje wolne rodniki
Likopen działa jak „zmiatacz” wolnych rodników – szczególnie tych powstających na skutek promieniowania UV, palenia papierosów, stresu, zanieczyszczeń czy złej diety. Chroni nasze DNA przed mutacjami i błonami komórkowymi przed utlenieniem. To pierwsza linia obrony przed rakiem i przedwczesnym starzeniem się.
Wzmacnia serce i naczynia krwionośne
Badania pokazują, że osoby spożywające dużo likopenu mają niższe ciśnienie krwi, rzadsze incydenty wieńcowe i wolniejsze odkładanie blaszek miażdżycowych. W jednym z badań przeprowadzonych na grupie 1000 osób wykazano, że wysokie stężenie likopenu we krwi koreluje z o 40% niższym ryzykiem zawału serca.
Działa przeciwnowotworowo
Najwięcej dowodów mamy na działanie ochronne likopenu przeciwko rakowi prostaty, płuc, piersi, żołądka i jelita grubego. W badaniach na zwierzętach i komórkach ludzkich wykazano, że hamuje proliferację komórek rakowych, indukuje ich apoptozę (zaprogramowaną śmierć) i blokuje tworzenie nowych naczyń krwionośnych, które karmią guzy.
Chroni mózg i oczy
Likopen gromadzi się w tkance nerwowej i siatkówce oka. Pomaga zmniejszać ryzyko otępienia, choroby Alzheimera, udarów oraz zwyrodnienia plamki żółtej, które jest główną przyczyną ślepoty w starszym wieku.
Wspiera urodę i młodość
W badaniach wykazano, że osoby spożywające regularnie likopen miały lepszą elastyczność skóry, mniejszą wrażliwość na słońce i mniej zmarszczek. Wspomaga też regenerację skóry i chroni przed fotostarzeniem.
Likopen z przetworzonych pomidorów? Tak!
Brzmi zaskakująco, ale likopen z przetworzonych produktów pomidorowych wchłania się nawet 4 razy lepiej niż z surowych pomidorów. Dzieje się tak dlatego, że w świeżych pomidorach likopen występuje głównie w formie trans – słabo dostępnej biologicznie. Natomiast pod wpływem obróbki termicznej (gotowania, duszenia, pasteryzacji) likopen zmienia strukturę na formę cis, która jest łatwiej przyswajana przez nasze jelita.
Oto porównanie zawartości likopenu (mg/100g):
Produkt |
Średnia zawartość likopenu |
|---|---|
| Świeży pomidor | 2–4,5 mg |
| Sok pomidorowy | 6–12 mg |
| Ketchup | 10–13 mg |
| Przecier pomidorowy | 15–30 mg |
| Koncentrat pomidorowy | 40–150 mg (!) |
Redakcja

0 komentarzy