Córka moich znajomych, która ma trzy latka, kiedy widzi ojca lub matkę wpatrzonych w komórkę i choć sama nie potrafi jeszcze dobrze wypowiedzieć słów mówi: „tatusiu, mamusiu odłuś telefon”. Czy nie brzmi to przerażająco? Małe dziecko widzi coś czego nie dostrzegają dorośli. Podświadomie pragnie spędzać czas z rodzicami, nie chce rywalizować o ich uwagę z urządzeniem. Dzieci mają wrodzoną potrzebę bycia zauważonymi i docenionymi przez swoich opiekunów, uczą się przez interakcję z nimi, potrzebują emocjonalnego wsparcia, które otrzymują przez kontakt wzrokowy, dotyk, rozmowy czy zabawę. Jest to kluczowe dla ich rozwoju emocjonalnego i poczucia bezpieczeństwa. Kiedy dorosły skupia się na telefonie, traci okazję do wspólnej nauki, zabawy a dziecko może czuć się ignorowane, mniej ważne, co z kolei może prowadzić prowadzi do frustracji i prób przyciągnięcia uwagi na różne sposoby.

Dzieci często naśladują zachowania dorosłych. Jeśli widzą, że ich rodzic czy opiekun jest nieustannie zaabsorbowany telefonem, mogą próbować robić dokładnie to samo. Nadmierne korzystanie z telefonu przez dorosłych może też prowadzić do zaburzeń w relacjach rodzinnych. Dzieci czując, że muszą konkurować z urządzeniami o uwagę swoich rodziców, mogą doświadczać stresu, smutku czy apatii, mogą zamykać się w sobie a w bardziej skrajnych przypadkach stawać się wybuchowe, agresywne.

Nomofobia (od angielskiego „no-mobile-phone phobia”) to uzależnienie od telefonu lub innych urządzeń mobilnych, które stały się nieodłącznym elementem codziennego życia. Zobacz w jaki sposób to uzależnienie może się objawiać i czy przypadkiem w mniejszym lub większym stopniu nie dotyczy również Ciebie:

– częste sprawdzanie telefonu: nawet bez konkretnego powodu osoby uzależnione stale przeglądają swój telefon, np. w celu sprawdzenia wiadomości, powiadomień lub social mediów,

– zaniedbywanie innych obowiązków: osoby uzależnione mogą zaniedbywać pracę, naukę, relacje rodzinne i społeczne na rzecz korzystania z telefonu,

– problemy z koncentracją: ciągłe przerywanie wykonywanych zadań w celu sprawdzenia telefonu może prowadzić do problemów z koncentracją i efektywnością,

– brak snu: nadmierne korzystanie z telefonu, zwłaszcza przed snem, może prowadzić do problemów z zasypianiem i gorszej jakości snu,

– izolacja społeczna: uzależnienie od telefonu może prowadzić do izolacji od rzeczywistych relacji społecznych na rzecz tych wirtualnych,

– fizyczne dolegliwości: częste korzystanie z telefonu może prowadzić do problemów fizycznych, takich jak ból karku, problemy ze wzrokiem czy bóle rąk.

Jeśli budzisz się rano i zamiast powiedzieć światu „dzień dobry”, od razu sięgasz po telefon, by sprawdzić, co słychać u znajomych czy sąsiadów, to może być znak, że coś jest nie tak. Gdy siedzisz przy stole z bliskimi, a zamiast rozmowy, wpatrujesz się w ekran, pisząc do kogoś, kto nie jest obok, lub odpychasz dziecko szukające Twojej uwagi, by „tylko na chwilę” coś sprawdzić w telefonie – warto się zatrzymać. To czerwona lampka, która ostrzega, że masz problem, który może z czasem zniszczyć nie tylko Ciebie, ale i Twoje relacje z otoczeniem. Koszty tego będą ogromne, a Twoje życie może zmienić się na gorsze.

Coraz szybciej zmierzamy ku światu, w którym technologia zaczyna dominować nad międzyludzkimi relacjami. Co wtedy stanie się z nami? Czy staniemy się bezwolnymi, uzależnionymi od technologii marionetkami, którymi łatwo manipulować?

Joanna Moren